Spoorpark

Participatie
Verschuif de witte bol en klik bovenaan op de pijltjes om de verschillende zones van het voorstel van schetsontwerp voor het Spoorpark te bekijken © Team Spoorpark: STRAMIEN architectuur & ruimte CV i.s.m. ZUS [Zones Urbaines Sensibles] en RE-ST BVBA
rechts van tekst
content

Samen met de stad, de districten Antwerpen en Borgerhout organiseren we inspraakmomenten over het Spoorpark tussen de Draakplaats in Zurenborg en het Luitenant Naeyaertplein in Borgerhout. 

Online bevragingen

Tot en met 25 april liep de derde online bevraging over het Spoorpark. Daarin vroegen we iedereens mening over het eerste ontwerp, het schetsontwerp, voor het Spoorpark. Na de verwerking van de resultaten gaat het ontwerpteam met je antwoorden aan de slag, zodat we het schetsontwerp van het Spoorpark nog voor de zomer kunnen laten goedkeuren.

Resultaten tweede online bevraging

In januari 2021 kon iedereen deelnemen aan een tweede online bevraging. Daarin stelden we vragen over de activiteiten die in het Spoorpark kunnen plaatsvinden. 445 mensen vulden de bevraging in. Bedankt! In deze presentatie kan je de resultaten van de tweede bevraging bekijken.

Resultaten eerste online bevraging

In oktober 2020 kon iedereen al deelnemen aan een eerste online bevraging. Daarin stelden we vragen over de identiteit van de wijk waar je woont en de verbinding met naburige wijken. We wilden ook van buurtbewoners van het Spoorpark horen waar de ontwerpers rekening mee moeten houden en welke kansen er zijn voor het nieuwe park als open ruimte.

362 mensen vulden de bevraging volledig in, 503 mensen vulden de bevraging deels in. Bedankt! In deze presentatie kan je de resultaten van de eerste bevraging bekijken.

Begin oktober 2020 organiseerden we ook een aantal wandelingen op het terrein. Zo konden buurtbewoners het toekomstige Spoorpark verkennen en zich een beter beeld vormen van wat er mogelijk is. Die dag konden ze ook in gesprek gaan met het ontwerpteam.

Volgende stap

Vanaf mei 2021, wanneer de resultaten van de derde online bevraging verwerkt zijn, gaat het ontwerpteam met alle input aan de slag. Zo kunnen we het schetsontwerp van het Spoorpark nog voor de zomer laten goedkeuren.

Tijdlijn
Mei 2024
Einde werken

Als alles vlot verloopt, worden de werken voor het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in mei 2024 afgerond.

Oktober 2022
Start werken

Als alles vlot verloopt, starten de werken voor het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in oktober 2022.

Juni 2022
Verkrijgen vergunning

Als alles vlot verloopt, wordt de vergunning voor de aanleg van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in juni 2022 verkregen.

December 2021
Goedkeuring definitief ontwerp

Als alles vlot verloopt, wordt het definitieve ontwerp van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in december 2021 goedgekeurd.

Najaar 2021
Goedkeuring voorontwerp

Als alles vlot verloopt, wordt het voorontwerp van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in het najaar van 2021 goedgekeurd.

Voorjaar 2021
Goedkeuring schetsontwerp

Als alles vlot verloopt, wordt het schetsontwerp van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein in het voorjaar van 2021 goedgekeurd.

September 2020
Start participatie- en ontwerpproces

Na de aanstelling van het ontwerpteam kan het participatie- en ontwerpproces van start gaan.

Augustus 2020
Aanstelling ontwerpteam

Stramien – ZUS in samenwerking met RE-ST – Ara wordt aangesteld als ontwerpteam van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein.

Archivaria brengt de cultuurhistorische waarde van het hele projectgebied in kaart als voorbereiding voor de opmaak van het ontwerp.

Juni 2020
Goedkeuring projectdefinitie

Het college keurt de projectdefinitie voor het ontwerp van het Spoorpark tussen Draakplaats en Luitenant Naeyaertplein goed.
 

Over
info left

Buurten op een groene manier verbinden op en langs de verhoogde spoorweg

Het Spoorpark wil een aangename publieke ruimte zijn die verschillende wijken, groenzones en sport- en cultuurvoorzieningen aan elkaar rijgt en toegankelijk maakt. Je kan er verblijven, fietsen of wandelen. Het Spoorpark loopt op en parallel aan de verhoogde spoorweg van de Draakplaats in Zurenborg tot Park Spoor Noord, door een aantal Antwerpse wijken met een sterke eigenheid en een verschillend socio-economisch profiel: van Zurenborg over Borgerhout intra-muros en Antwerpen-Noord tot het Eilandje.

Delen van het Spoorpark zijn al gerealiseerd of in realisatie.

  • De Engelselei is heraangelegd en de eerste reeks centers, de ruimtes in de bogen onder de spoorwegberm langs de Engelselei, tussen het Luitenant Naeyaertplein en de Turnhoutsebaan, heeft een socio-economische invulling gekregen.
  • Spoor Oost heeft een tijdelijke invulling gekregen, met een combinatie van buurtgroen, ruimte voor evenementen zoals de Sinksenfoor en occasioneel evenementparkeren voor het Sportpaleis en de Lotto Arena. Op termijn voorziet de stad een invulling van Spoor Oost in lijn met de visie die binnen ‘Over de Ring’ werd uitgewerkt voor de site, namelijk een groen wijkpark aan de ene kant van het spoor en een groen KMO-park op de voormalige containerterminal aan de andere kant van het spoor.
  • Het populaire Park Spoor Noord als sluitstuk in het noorden van de stad. De Parkbrug is hier de laatste link voor fietsers en voetgangers naar het vernieuwde Eilandje en de Scheldekaaien. Zo is de cirkel (half) rond.

Waarom dit project?

Het Spoorpark loopt door wijken met een zeer hoge bevolkingsdichtheid en een verschillend socio-economisch profiel (opleidingsniveau, inkomen, kansarmoede, …). Ook qua woonomgeving (woninggrootte, aandeel sociale woningen, woningprijzen, …) verschillen de wijken sterk. Wat de wijken delen, is een opvallend tekort aan groen en dat ze gebukt gaan onder hittestress. De Plantin en Moretuslei is een sterke barrière die Zurenborg en Borgerhout fysiek maar ook mentaal scheidt.

Vandaag is het moment om een nieuw puzzelstuk in het Spoorpark te realiseren: het deel tussen de Draakplaats en het Luitenant Naeyaertplein. Voor dat deel heeft het ontwerpteam De Smet Vermeulen – Palmboom & van den Bout in 2009 een schetsontwerp getekend.

Het project werd toen niet gerealiseerd omdat Infrabel nog geen intentie had om haar terreinen te verlaten. Vandaag werkt Infrabel wel aan een verhuis waarbij alle spooractiviteiten in het projectgebied verplaatst worden naar de andere kant van de Draakplaats waar momenteel al het logistiek centrum is. Daarmee komt op termijn de volledige zone tussen de Draakplaats en de Plantin en Moretuslei vrij voor ontwikkeling als onderdeel van het Spoorpark.

Wat gebeurt er?

We willen verschillende doelen bereiken met het Spoorpark:

  • Zurenborg, Borgerhout intra muros en Antwerpen-Noord met elkaar verbinden en de publieke voorzieningen langs en rond het Spoorpark (zwembad, sporthal, de centers, …) veilig bereikbaar maken
  • een conflictvrije verbinding voor voetgangers en fietsers
  • de open ruimte ontharden en vergroenen voor de buurtbewoners, maar ook om zo de hittestress te verkleinen en de stad meer klimaatbestending te maken
  • de historische omgeving herwaarderen en de bestaande erfgoedelementen uitspelen als troef
  • bestaande plekken in de stad beter toegankelijk maken en met elkaar verbinden, bijvoorbeeld de horeca rond de Draakplaats met de centers in Borgerhout
  • mogelijkheden voor nieuwe ontwikkelingen langs het Spoorpark doen ontstaan

De herontwikkeling van het Spoorpark tussen de Draakplaats en het Luitenant Naeyaertplein omvat zowel de (her)aanleg van openbaar domein en infrastructuur als vastgoedontwikkeling aan de randen om het Spoorpark te verankeren in de omgeving.

Openbaar domein

Het Spoorpark wordt een park met een fiets- en voetgangersverbinding op de verhoogde spoorterreinen en over de spoorwegbrug. Het plein aan het station Antwerpen-Oost en de publieke ruimte aan het zwembad en de sporthal aan de Plantin en Moretuslei worden aantrekkelijker gemaakt en waar mogelijk vergroend.

Infrastructuur

Het Spoorpark wil bestaande infrastructuur een nieuwe invulling geven, zoals de helling ‘Omheining Statie van Borgerhout’ aan de Draakplaats en een deel van de spoorbrug over de Plantin en Moretuslei, en nieuwe infrastructuur voorzien daar waar er nood aan is, bijvoorbeeld een nieuwe helling binnen de bestaande spoorwegberm (langs het zwembad) tussen de Plantin en Moretuslei en het Luitenant Naeyaertplein om zo beide delen met elkaar te verbinden.

Vastgoed

Om het Spoorpark te verankeren in de omgeving moet het ontwerpteam een visie vormen over vastgoedontwikkelingen aan de randen. Zo kunnen de tramloods aan de Draakplaats en het station Antwerpen-Oost een nieuwe bestemming krijgen en kunnen er nieuwe gebouwen aan weerszijden van de Plantin en Moretuslei komen.

Ontwerpteam

Stramien – ZUS in samenwerking met RE-ST – Ara is geselecteerd als ontwerpteam van het Spoorpark. Het ontwerpteam begint niet van nul. Het schetsontwerp uit 2009 is het uitgangspunt, maar moet verfijnd en geactualiseerd worden. Het ontwerpteam moet een ontwerp maken van de publieke ruimte tot en met de uitvoering van het openbaar domein en de infrastructuur. Het ontwerpteam maakt ook een schetsontwerp van het stedenbouwkundig kader, waarin de vastgoedmogelijkheden vervat zitten.

Archivaria brengt de cultuurhistorische waarde van het hele projectgebied in kaart als voorbereiding voor de opmaak van het ontwerp.

Communicatie en participatie

De buurtbewoner worden betrokken tijdens elke fase van het ontwerpproces (van schetsontwerp en voorontwerp tot definitief ontwerp). Je leest er meer over onder 'Participatie'.

Wie werkt eraan mee?

AG Vespa coördineert de ontwikkeling van het Spoorpark, met Infrabel en Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) als belangrijke partners. Van het Stadsvernieuwingsfonds van de Vlaamse overheid hebben we een projectsubsidie verkregen voor de realisatie van het Spoorpark tussen de Draakplaats en het Luitenant Naeyaertplein.

info right
info-right-fields
Rol AG Vespa
Partners
Infrabel
Agentschap Wegen en Verkeer
Ontwerper

Stramien – ZUS in samenwerking met RE-ST – Ara

Archivaria (cultuurhistorische studie)

Subsidies

Projectsubsidie Stadsvernieuwingsfonds Vlaamse overheid

Adres
Op en parallel aan de verhoogde spoorweg, tussen de Draakplaats (2018 Antwerpen) en het Luitenant Naeyaertplein (2140 Borgerhout)
Status
In realisatie

Gerelateerd

Perron 1 van het oude station Antwerpen-Oost, waar de natuur al enkele jaren haar gang kan gaan
Nieuws

Denk jij mee na over het ontwerp van het Spoorpark?

Het Spoorpark wordt een groen buurtpark en een veilige verbinding voor voetgangers en fietsers tussen de Draakplaats in Zurenborg en het Luitenant Naeyaertplein in Borgerhout. Wil je mee nadenken over het ontwerp van het park, vul dan voor 1 februari de bevraging in.

De tramloods aan de Draakplaats
Nieuws

Aankoop tramloods Draakplaats voor ontwikkeling Spoorpark

We kochten de tramloods aan de Draakplaats 6. Die aankoop kadert in de ontwikkeling van het Spoorpark, het toekomstige park op en parallel aan de verhoogde spoorweg tussen de Draakplaats en het Luitenant Naeyaertplein, waarvoor het ontwerp- en participatieproces momenteel loopt.

Perron 1 van het oude station Antwerpen-Oost, waar de natuur al enkele jaren haar gang kan gaan
Nieuws

Start inspraak over het Spoorpark

Maak kennis met het ontwerpteam van het Spoorpark tussen de Draakplaats en het Luitenant Naeyaertplein, ontdek het terrein tijdens een wandeling op zaterdag 10 oktober en vul de online bevraging in.

In de kijker
Wandeling over het terrein

Het grootste deel van het terrein van het toekomstige Spoorpark is op dit moment nog in gebruik door Infrabel en niet toegankelijk. In dit filmpje kan je alvast zien hoe het er daar nu uitziet.

Perron 1 van het station Antwerpen-Oost met z'n mooie gietijzeren overkapping is al even niet meer in gebruik