Slachthuissite – Noordschippersdok – Lobroekdok

Slachthuissite – Noordschippersdok – Lobroekdok

Definitief masterplan

In november 2017 heeft de stad het definitieve masterplan goedgekeurd. Dat is een herwerking van het voorontwerp masterplan, dat in september 2016 werd goedgekeurd. Om tot het definitieve masterplan te komen, werden op basis van het voorontwerp masterplan verschillende adviezen opgevraagd bij experten en bij de buurt. Er zijn ook studies gedaan naar geluid, lucht, wind en bezonning en mobiliteit. De resultaten daarvan zijn verwerkt in het masterplan. Het masterplan werd ook verder afgestemd met andere lopende planprocessen in de omgeving, zoals de mogelijke overkapping van de Ring.

De grote lijnen van het voorontwerp masterplan zijn behouden gebleven. Het openbaar domein, met pleinen, parken en verkeersinfrastructuur, vormt het vaste kader waarbinnen kan gebouwd worden. De pleinen en parken zijn onderling verbonden met elkaar en met de ruimere omgeving, en geven de buurt een groen en publiek karakter.

  • Noordschippersdok en Kalverpad
    In de zone Noordschippersdok is de bebouwing hertekend en in volume afgenomen, zodat een betere overgang ontstaat naar de bestaande bebouwing in de Damwijk en naar het Kalverpad. Het Kalverpad is een groene verbinding langs het Noordschippersdok, dat niet door autoverkeer wordt gekruist en ongehinderd doorloopt tot in de Kalverwei. Het Kalverpad wordt een groene openbare ruimte waarlangs buurtvoorzieningen kunnen liggen zoals een nieuwe sporthal en een kinderdagverblijf.
     
  • Kalverwei
    De Kalverwei wordt een nieuw park centraal in de buurt. Het is het hart van het masterplan en vormt de schakel tussen de bestaande buurt en de nieuwe ontwikkelingen op de Slachthuissite. In de Kalverwei komen onder andere speelplekken voor kinderen van verschillende leeftijden.
     
  • Lobroekplein
    Het Lobroekplein wordt een levendig dorpsplein aan de bestaande horeca. Het Lobroekplein ligt in het verlengde van het Hallenplein en biedt zo ook doorzichten naar de Slachthuishallen. De Lange Lobroekstraat wordt opgeschoven naar de nieuwe gevelzijde, zodat ruime terrassen voor de bestaande horeca mogelijk zijn. De nieuwe gevels aan het plein kunnen ruimte bieden voor bijvoorbeeld een buurtsupermarkt of andere buurtvoorzieningen en diensten.
     
  • Hallenplein en Hallentuin
    Het Hallenplein en de Hallentuin zullen mooi aansluiten bij een toekomstige invulling van de Slachthuishallen, zoals een school of woonzorgcentrum met ruimte voor veel groen. Een maximaal behoud van de Slachthuishallen als karakteristiek beeld in de buurt is een belangrijke ambitie in het masterplan. Het volledige behoud van de oostelijke hal, de hoogste hal en dus de hal met de meeste mogelijkheden, is prioritair. De westelijke hal kan wel gedeeltelijk worden getransformeerd om ook daar diverse invullingen mogelijk te maken.
     
  • Lobroekkade
    Uit de studie luchtkwaliteit blijkt dat bij realisatie van de Oosterweelverbinding er op de noordelijke kadezone geen actieve recreatie kan plaatsvinden. Die zone wordt dan ook meer ecologisch ingericht. Het buurtsportterrein en de jeugdvoorzieningen worden op de centrale Lobroekkade voorzien, die wordt omgevormd tot een nieuw en volwaardig Kadepark. Een passerelle over de Slachthuislaan zorgt voor een makkelijke en veilige oversteek voor voetgangers van de Kalverwei naar het Kadepark. Op de zuidelijke kadezone kan de bedrijfsbebouwing worden vernieuwd en de kwaliteit van de openbare ruimte worden vergroot.
     
  • Kalverstraat
    De hoofdtoegang tot de buurt zal gebeuren via de Kalverstraat, die verlegd wordt tot naast de Slachthuishallen. Daardoor kan de Kalverwei gevrijwaard worden van verkeer, en worden de bestaande en te ontwikkelen buurtdelen vanuit een centrale weg toegankelijk. De naam wordt 'Oude' Kalverstraat want door de straat te verleggen, komt de Kalverstraat opnieuw op haar historische plek terecht.
     
  • Verbindingen met de omgeving
    De nieuwe parken en pleinen in het masterplan sluiten aan op bestaande, geplande of gewenste fiets- en voetgangersverbindingen in de omgeving zoals die naar Park Spoor Noord, Spoor Oost, de fietsbrug over het Albertkanaal, het Singelfietspad op de Slachthuislaan en het Ringfietspad.
     
  • Overkapping van de Ring
    Het definitieve masterplan is afgestemd met de Vlaamse intendant voor leefbaarheidsmaatregelen voor de Antwerpse Ring. Een overkapping van de Ring ter hoogte van het Lobroekdok kan de kwaliteit van de buurt nog verder verbeteren. Die mogelijkheid wordt daarom mee opgenomen in het masterplan als langetermijnperspectief.
     
  • Warmtenet
    Het onderzoek rond een duurzaam warmtenet voor de Slachthuissite, het Noordschippersdok en het Lobroekdok is afgerond. Daarin wordt aangetoond dat de aanleg van een warmtenet voor de nieuwe bebouwing haalbaar is, en op termijn ook verder uitgebreid kan worden naar de bestaande wijken errond. Zo straalt de duurzaamheidsambitie van het masterplan ook af naar de ruimere omgeving. 
Ruimtelijk uitvoeringsplan

Door de definitieve sluiting van het stedelijk slachthuis in de Damwijk is de huidige bestemming van de Slachthuissite achterhaald. Het gaat om een erg groot gebied met een aantal grote bouwvolumes die erg beeldbepalend zijn in de Damwijk. Het projectgebied moet herontwikkeld worden tot een woongebied met ruimte voor recreatie, voorzieningen zoals een school, kleinschalige bedrijvigheid en lokale handel. Maar vandaag zijn de gewenste functies niet conform de huidige bestemming. Een kwalitatieve herontwikkeling van de Slachthuissite zal een impuls zijn voor de hele Damwijk.

Het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) vertaalt de krachtlijnen van het masterplan en legt de nodige randvoorwaarden vast. Het openbaar onderzoek voor het RUP Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok liep van 25 juli tot en met 22 september 2018. Daarover lees je meer op de website van de stad Antwerpen of in de nieuwsbrief over het RUP.

Raamwerkkaart © Palmbout Urban Landscapes - De Smet Vermeulen architecten - Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
Raamwerkkaart © Palmbout Urban Landscapes - De Smet Vermeulen architecten - Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
links naast tekst
content
Uitgangspunten van het RUP

Groen en pleintjes verspreid over de buurt

Het openbaar domein, met pleinen, parken en verkeersinfrastructuur, vormt het vaste kader waarbinnen kan gebouwd worden. De pleinen en parken zijn onderling verbonden met elkaar en met de ruimere omgeving, en geven de buurt een groen en publiek karakter. Het zijn de Kalverwei als nieuw park centraal in de buurt, het Kalverpad als groen snoer van Noordschippersdok naar de Kalverwei, het Lobroekplein als levendig dorpsplein aan de bestaande horeca, het Hallenplein en Hallentuin die een betekenis krijgen voor het programma in en rond de Slachthuishallen, en de centrale Lobroekdokkade waar ruimte wordt geboden voor jeugd- en buurtsportactiviteiten. Dat raamwerk vind je ook letterlijk terug in het ruimtelijk uitvoeringsplan.

Toekomstbeeld Slachthuishallen © De Smet Vermeulen architecten
Toekomstbeeld Slachthuishallen © De Smet Vermeulen architecten
rechts van tekst
content

Een nieuwe woonwijk met ruimte voor voorzieningen en bedrijvigheid

Binnen het raamwerk zijn bouwzones afgebakend waarvoor een bestemming wordt vastgelegd en een maximale oppervlakte die bebouwd mag worden. Die bouwvelden zijn overeenkomstig het masterplan. Enerzijds gaat het om zones waar de nadruk ligt op wonen en aan het wonen verwante activiteiten en voorzieningen.

Het gaat om de nieuwe bebouwing op Noordschippersdok (de Fronten), de nieuwe woonwijk tussen de Slachthuishallen en het nieuwe park Kalverwei (de Kalverweibuurt), de afbouw van de woningen langs de Ceulemansstraat (de Marbaixwijk) en de centrale zone van de kade van het Lobroekdok. Anderzijds worden de hallen en de zuidelijke kade van het Lobroekdok bestemd voor gemengde functies. Daarbij is wonen een onderdeel van een hele reeks functies die mogelijk zijn. Voor de hallen staat het behoud van het karakteristiek beeld voorop. Voor de oostelijke hal wordt wonen als functie uitgesloten omdat daar wordt gestreefd naar een mix van bedrijvigheid, handel en voorzieningen.

Parkresidenties aan de Kalverwei © Palmbout Urban Landscapes - De Smet Vermeulen architecten - Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
Parkresidenties aan de Kalverwei © Palmbout Urban Landscapes - De Smet Vermeulen architecten - Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
links naast tekst
content

Een woonwijk met een stedelijke dichtheid, maar met voldoende groen

Het plan gaat uit van een verdichting van de zone binnen de Slachthuislaan, met daarbinnen ruimte voor woon- en buurtgroen. Om te garanderen dat er bij elke fase voldoende groen wordt gerealiseerd, wordt bij elke bouwaanvraag een inrichtingsstudie gevraagd voor een ruimere zone. Een belangrijk onderdeel daarvan is de groenbalans, waarin moet worden aangetoond dat er voldoende groen is zowel voor de bestaande als voor de nieuwe bewoners. Het RUP stelt ook dat de zones op de noordelijke kade enkel als buurtgroen mogen beschouwd worden als daar de wettelijke normen voor lucht en geluid worden gehaald. De exacte inrichting van de groene ruimtes zal uitgeklaard en afgewogen worden op het niveau van de vergunningen.

Een gebied met aandacht voor lucht- en geluidskwaliteit

Aangezien het projectgebied gelegen is naast de Ring en de Slachthuislaan, is de stad zich zeer bewust van de mogelijke problemen rond lucht en geluid op die plek. Daarom is van in de beginfase gestart met de opmaak van een milieueffectrapport (MER). Dat rapport bekijkt de impact die de nieuwe ontwikkeling heeft op haar omgeving. Maar ook heel belangrijk hier is de omgekeerde richting, de impact van de omgeving op de ontwikkeling. De milderende maatregelen die uit het MER volgden, om de hinder te beperken, werden in het RUP opgenomen.

Algemeen moeten over het hele plangebied de nodige maatregelen worden genomen om eventuele negatieve effecten ten gevolge van luchtverontreiniging en geluidsbelasting voor gevoelige functies (wonen, voorzieningen voor kinderen, zieken en ouderen) te minimaliseren. Die maatregelen kunnen zijn op het vlak van inplanting, oriëntatie van ruimtes en terrassen, gevelopbouw, ventilatie en isolatie van gebouwen. Voor de kades worden specifiek eisen opgelegd wat lucht- en geluidkwaliteit betreft, zowel voor wonen als voor recreatie en buurtgroen.

Tijdlijn
Voorjaar 2019
Start uitvoering

De uitvoering van het masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok start.

25 juli - 22 september 2018
Openbaar onderzoek ruimtelijk uitvoeringsplan

Het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) vertaalt de krachtlijnen van het masterplan en legt de nodige randvoorwaarden vast. Het RUP legt de essenties vast maar laat een zekere flexibiliteit toe bij de uitwerking. Tijdens het openbaar onderzoek kan je het volledige plan raadplegen, zowel digitaal als op papier. Je kan ook bezwaren of opmerkingen geven. Je leest er meer over onder 'Ruimtelijk uitvoeringsplan'.

Juni 2018
De buurtsculptuur is af

Vanaf midden juni is de buurtsculptuur te bewonderen in de Damwijk. Dat is de installatie waar het kunstenaarscollectief van Archipel, een gedeelde tijdelijke werkplaats in een van de Slachthuishallen, een jaar aan heeft gewerkt samen met de buurtbewoners van 'den Dam'. Hier lees je meer over de buurtsculptuur.

13 december 2017
Infomoment definitief masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Infomoment over het definitief masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Toekomstbeeld site © Palmbout Urban Landscapes – De Smet Vermeulen architecten – Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
November 2017
Definitief masterplan

Het college keurt het definitieve masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok en het voorontwerp RUP goed. Daarover lees je meer onder 'Over'.

Definitief masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Maart 2017
Kunstenaarscollectief verhuist naar de Slachthuissite

Een kunstenaarscollectief verhuist voor een aantal jaar naar Archipel, een gedeelde tijdelijke werkplaats in een van de Slachthuishallen. We willen zo samen met de private eigenaar van de Slachthuishallen op een actieve manier tijdelijke invullingen in dit deel van de stad stimuleren. Het collectief bestaat uit een twintigtal kunstenaars, ambachtslui en creatieve denkers.

Drijvende kracht achter Archipel is Rooftoptiger, een artiestencollectief dat zowel artistieke als sociaal-artistieke projecten maakt. Rooftoptiger start dit voorjaar een participatietraject met de buurt. Hun doel is om samen met de buurtbewoners een installatie te bouwen in de Damwijk.

September 2016
Voorontwerp masterplan

De stad keurt het voorontwerp masterplan goed.

Voorontwerp masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Januari 2016
Concept masterplan

De stad keurt het concept masterplan goed. Dat geeft de hoofdstructuur van het plan weer: de hoofdwegen, de parken en de pleinen. De grote lijnen liggen in essentie vast. De exacte positie, vorm en functie van de bebouwing wordt nog verder uitgewerkt.

Concept masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

13 juli 2015
Wedstrijdfiche masterplan Slachthuissite

In juni 2015 wordt het winnend voor het masterplan Slachthuissite bekendgemaakt.

Wedstrijdfiche masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Juli 2015
Wedstrijdvoorstel

Via een wedstrijdprocedure hebben AG VESPA en private partner Land Invest Group een ontwerpbureau aangesteld voor de opmaak van het masterplan Slachthuissite – Noordschippersdok – Lobroekdok. Het gaat om Palmbout Urban Landscapes, De Smet Vermeulen architecten (architectuur), Feddes/Olthof Landschapsarchitecten (openbare ruimte), en Goudappel Coffeng (mobiliteit). Je kan meer info over het wedstrijdvoorstel bekijken. Dat is slechts een eerste schot voor de boeg en zal herwerkt worden tot een gedragen masterplan.

Februari 2015
Projectdefinitie

De stad keurt de projectdefinitie voor de opmaak van een masterplan voor Slachthuissite – Noordschippersdok – Lobroekdok goed. Daarin formuleert de stad, samen met de private eigenaars van de Slachthuissite, haar ambitie en de doelstellingen die ze nastreeft voor het gebied. Wonen moet de hoofdbestemming worden, vermengd met voorzieningen en recreatie. Ook kan er ruimte gegeven worden aan bedrijvigheid, die kan verweven worden met het wonen, zoals de creatieve economie.

Projectdefinitie masterplan Slachthuissite - Noordschippersdok - Lobroekdok

Juli 2012
Stedelijke ambitienota

De stad keurt de stedelijke ambitienota Slachthuissite goed. Die nota formuleert de stedelijke ambitie voor de Slachthuissite, het aangrenzende Noordschippersdok en de kade van het Lobroekdok. De nota dient als input voor het op te maken masterplan.

Over
info left

Een nieuwe wijk in het noorden van het district Antwerpen

De stad heeft de ambitie om het stadsdeel Slachthuissite – Noordschippersdok – Lobroekdok in de Damwijk, in het noorden van het district Antwerpen, te herontwikkelen. Het doel is een gemengd kwalitatief en ontsluitbaar project met hoofdbestemming wonen, verweven met diensten, recreatie en bedrijvigheid. Om dat te bereiken, heeft de stad samen met de private eigenaars van de Slachthuissite een masterplan opgemaakt voor het 18 hectare grote projectgebied. Het project is gestart in 2012 en zal afgerond zijn tegen 2040.

Waarom dit project?

Door de definitieve sluiting van het stedelijk slachthuis in de Damwijk is de huidige bestemming van de Slachthuissite achterhaald. Vandaag ligt de site er grotendeels ongebruikt bij, met uitzondering van een aantal vleesverwerkende bedrijven aan de rand. Een kwalitatieve herontwikkeling van de Slachthuissite zal een enorme impuls zijn voor de hele Damwijk. Tegelijkertijd vraagt een herontwikkeling van de Slachthuissite ook een toekomstvisie voor de zone Noordschippersdok, aansluitend bij de Slachthuissite, en de kade van het Lobroekdok aan de overzijde van de Slachthuislaan.

Wat gebeurt er?

AG VESPA en private partner Triple Living hebben een samenwerkingsovereenkomst. Daarin stellen ze om een gezamenlijk traject op te starten met als finaliteit een kwalitatieve stadsontwikkeling die juridisch vertaald wordt in een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP), en dat gekaderd binnen een stedenbouwkundige visie op een ruimer studiegebied, met name het masterplan Singel Noord, dat het hele gebied omvat tussen het spoor, het Albertkanaal en de Theunisbrug.

Definitief masterplan

In november 2017 heeft de stad het definitieve masterplan goedgekeurd. Dat is een herwerking van het voorontwerp masterplan, dat in september 2016 werd goedgekeurd. Om tot het definitieve masterplan te komen, werden op basis van het voorontwerp masterplan verschillende adviezen opgevraagd bij experten en bij de buurt. Er zijn ook studies gedaan naar geluid, lucht, wind en bezonning en mobiliteit. De resultaten daarvan zijn verwerkt in het masterplan. Het masterplan werd ook verder afgestemd met andere lopende planprocessen in de omgeving, zoals de mogelijke overkapping van de Ring. Je leest er meer over onder 'Definitief masterplan'.

    Participatie

    Voor dit stadsproject hebben de stad, AG VESPA, de private eigenaars, het district, het Damcomité en Elegast vzw een participatiecharter afgesloten. Zij bereidden de publieksmomenten samen voor, waarop in elke grote fase van het masterplan ideeën en wensen van de buurt konden worden meegegeven. Het definitieve masterplan is niet alleen aan de buurt toegelicht. Er heeft ook een overleg plaatsgevonden tussen het Damcomité en de ontwerpers rond het definitieve masterplan, en het masterplan is ook toegelicht aan een groep van experten. 

    Volgende stappen

    • Opmaak ruimtelijk uitvoeringsplan
      De derde stap is de fase van het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP). Een RUP is een juridisch plan dat vastlegt waar en hoe er gebouwd mag worden en welke soort functies in het gebied mogen plaatsvinden. Zo werden de grote lijnen van het masterplan vertaald naar een voorontwerp RUP. Het voorontwerp RUP doorloopt een verplichte adviesronde. Daarna is het RUP in openbaar onderzoek gegaan. Eind 2018 wordt het definitieve RUP vastgesteld. Je leest er meer over onder 'Ruimtelijk uitvoeringsplan' en op de website van de stad Antwerpen.
       
    • Uitvoering
      In het voorjaar van 2019 start de vierde fase, de uitvoering. In een eerste deelfase wordt de buurt rond de Kalverwei en de Slachthuishallen (her)ontwikkeld. In een tweede deelfase volgt de zone Noordschippersdok en wordt ook het openbaar domein op de Lobroekkade aangelegd. Afhankelijk van een overkapping van de Ring met daarbovenop bijkomend groen kan in een laatste deelfase ook wonen gerealiseerd worden op de kade. Tijdens elke deelfase is daarbij rekening gehouden met een goed evenwicht tussen het aantal (huidige en nieuwe) bewoners en het beschikbaar buurtgroen en pleinen. 

    Wie werkt eraan mee?

    AG VESPA coördineert de herontwikkeling van de Slachthuissite, het Noordschippersdok en het Lobroekdok. Het masterplan wordt opgemaakt samen met de private eigenaar van de Slachthuissite, Triple Living. Het ontwerpteam is Palmbout Urban Landscapes, De Smet Vermeulen architecten (architectuur), Feddes/Olthof Landschapsarchitecten (openbare ruimte), en Goudappel Coffeng (mobiliteit).

    info right
    info-right-fields
    Rol AG VESPA
    Partners
    stad Antwerpen
    Triple Living
    Ontwerper

    Palmbout Urban Landscapes
    De Smet Vermeulen architecten
    Feddes/Olthof Landschapsarchitecten
    Goudappel Coffeng

    Adres
    Tussen het Lobroekdok en Park Spoor Noord, in de Damwijk
    Status
    In realisatie

    Gerelateerd

    Park Spoor Noord © AG VESPA - Bart Gosselin
    Project

    Park Spoor Noord

    Openbaar domein, Stadsontwikkeling

    Park Spoor Noord is in korte tijd uitgegroeid tot een van de populairste plekken van Antwerpen. Het park wordt intensief gebruikt door buurtbewoners, sporters en verenigingen maar dankzij de openheid is er genoeg ruimte voor iedereen.

    Spoor Oost © Sigrid Spinnox
    Project

    Spoor Oost

    Openbaar domein, Stadsontwikkeling

    Nieuwe publieke ruimte, een plek voor evenementen en parking op een verlaten containerterminal in het noorden van Antwerpen.

    Bosschagelandschap
    Project

    Groene Singel

    Openbaar domein, Stadsontwikkeling

    Het verhaal van de Groene Singel speelt zich af in de ruimte tussen de 19de-eeuwse binnenstad en de 20ste-eeuwse buitenstad.