Voorontwerp tweede fase Park Brialmont goedgekeurd

Na de opening van natuurpark Wolvenberg en Entree Grotesteenweg, in het voorjaar van 2020, keurde het college nu het voorontwerp voor fase 2 van Park Brialmont goed. Het gaat om de aanleg van de resterende deelzones van Wolvenberg en het Brilschanspark. Er komen verblijfsplekken aan het water, nieuwe parkpaden, comfortabele verbindingen voor fietsers en een zone voor lokale evenementen. Het landschap met afwisselend hoogtes en laagtes roept het militaire reliëf van de Brialmontvesting op.

Het masterplan Park Brialmont, opgeleverd in 2017, is een overkoepelende toekomstvisie van district Berchem en stad Antwerpen voor drie Berchemse parken: De Villegaspark, Wolvenberg en Brilschanspark. Eerst werkten ze aan de deelprojecten natuurpark Wolvenberg en Entree Grotesteenweg. In het voorjaar van 2020 werden deze beide delen van Park Brialmont opengesteld voor het publiek.
 
In de tweede fase wordt het toekomstbeeld voor de resterende deelzones van het Brilschanspark en Wolvenberg vastgelegd.

Het ontwerpplan van het voorontwerp van het Brilschanspark
Het ontwerpplan van het voorontwerp van het Brilschanspark © CLUSTER landschap & stedenbouw
links naast tekst
content

Voorontwerp Brilschanspark

Het voorontwerp versterkt de erfgoedbeleving en de natuurwaarde in het Brilschanspark. Het ontwerp probeert het historische figuur van de Brialmontvestiging beter beleefbaar te maken. Om de natuurwaarde van het park te versterken, wordt recreatie (sport, spel en evenementen) zo veel mogelijk geconcentreerd op de buitenzijde van het park. Daardoor ontstaat centraal op de schans een luwe zone voor natuurbeleving. Samen met Natuurpunt wordt gekeken hoe de schans en het natuurreservaat beter op elkaar kunnen aansluiten.

Er komen enkele specifieke plekken in het park.

Toekomstbeeld van de verblijfsplek aan de Berchembrug, uit het voorontwerp van het Brilschanspark
Toekomstbeeld van de verblijfsplek aan de Berchembrug, uit het voorontwerp van het Brilschanspark © CLUSTER landschap & stedenbouw
rechts van tekst
content
Knooppunt Berchembrug

De verblijfsruimte aan de Berchembrug is ontworpen als een picknickweide gekoppeld aan een U-vormige verblijfszone aan het water. In de gracht ligt een militaire vlonderbrug, als knipoog naar de Brilschansgracht waarin militairen vroeger houten bruggen bouwden als oefening. Aan deze verblijfsplek kan in de toekomst een openluchtcinema plaatsvinden. Tijdens de zomermaanden kan er een foodtruck staan op een speciaal daarvoor ingerichte plek. Aan de Berchembrug wordt in een nieuwe trap voorzien voor wandelaars die hen rechtstreeks in het park brengt. Voor doorgaand fietsverkeer wordt in een functionele fietsverbinding voorzien tussen het Ringpad en het kruispunt van de Marcel Auburtinlaan en de Florent Bauduinstraat.

Toekomstbeeld van de ‘schans’, de centrale open plek, uit het voorontwerp van het Brilschanspark
Toekomstbeeld van de ‘schans’, de centrale open plek, uit het voorontwerp van het Brilschanspark © CLUSTER landschap & stedenbouw
links naast tekst
content
Schans

Centraal in het Brilschanspark ligt de schans, momenteel een open plek waar de sporen van de voormalige militaire vesting bijna volledig uitgewist zijn. Het voorontwerp wil de structuur van de militaire vestiging opnieuw verbeelden met hellingen in gras om zo de erfgoedwaarde van Park Brialmont onder de aandacht te brengen. De schans vormt het luwe hart van het Brilschanspark met aandacht voor rust en natuur, in het bijzonder de waardevolle graslanden van Natuurpunt.

Glacis

Het glacis, de dijkvormige structuur rond de gracht, is nog duidelijk aanwezig in het Brilschanspark en is typisch voor het militaire reliëf van de Brialmontvesting. Het voorontwerp wil het glacis dan ook in ere herstellen. Waar het onderbroken wordt door een pad en aan de hoofdingangen wordt het glacis geaccentueerd met een helling of muurtje, net zoals aan de Entree Grotesteenweg.

Entree Henri Prost

De zuidelijke inkom ligt in het verlengde van de Stanislas Leclefstraat. Deze dubbele, symmetrische toegang rond een waardevolle bomengroep, komt uit op een verblijfsplek aan het water en takt aan op het hoofdpad over het glacis. Hier voorziet het voorontwerp in een getrapte ligweide met uitzicht op de beboste schans, de verblijfsplekken aan de koppen van de gracht en de fonteinenpartij in de gracht. De speeltuin, die in de volgende legislatuur wordt vernieuwd en vergroot, en de evenementenzone worden gekoppeld aan deze verblijfsplek. In deze zone krijgen ook de bestaande buitengym en de klimletter ‘B’ hun nieuwe plek.

Het voorontwerp laat ook een vernieuwd padennetwerk zien, met hoofdzakelijk parkpaden in halfverharding. Het hoofdpad verbindt de belangrijkste verblijfsplekken langs de vijver. Voor het doorgaande fietsverkeer worden twee functionele fietspaden aangelegd in verharding, aan de rand van het park, om zo de belangrijkste fietsroutes te verbinden en om conflicten tussen doorgaand fietsverkeer en recreatie in het park te verkleinen. Langs de paden en aan verblijfsplekken komen zitbanken, picknickbanken en ligbanken. Gemetste muurtjes vormen ook zitelementen verspreid over het park. Langs de belangrijkste parkpaden komt verlichting.

Het ontwerpplan van het voorontwerp van Wolvenberg
Het ontwerpplan van het voorontwerp van Wolvenberg © CLUSTER landschap & stedenbouw
rechts van tekst
content

Voorontwerp natuurgebied Wolvenberg

Het natuurgebied Wolvenberg, het enige natuurgebied binnen de Antwerpse Ring, staat voor grote uitdagingen. Verbossing door veelal (invasieve) uitheemse soorten, verlanding van de poelen en betreding buiten de reguliere paden vormen een bedreiging voor de natuurwaarde van het gebied. Samen met Natuurpunt onderzoekt de stad welke beheer- en inrichtingsmaatregelen de komende twee decennia nodig zijn om de biodiversiteit van het gebied te behouden en te verbeteren. Die beheer- en inrichtingsmaatregelen komen samen in een natuurbeheerplan, waarvan het voorontwerp een ruimtelijke vertaling is.

Het voorontwerp stelt voor om het centrale gedeelte (inclusief de vijver) als halfopen graslanden te ontwikkelen met eromheen halfopen bossen. Een padennetwerk vormt een lus om de vijver en het centraal lager gelegen gedeelte. De paden zoeken zo veel mogelijk de open plekken op en zijn zo ingericht dat ze betreding van het natuurgebied zelf voorkomen. Op drassige tot natte bodems worden vlonders aangelegd. In droge delen van het natuurgebied wordt het pad afgebakend door houten palen met touw. Langs de paden komen voldoende rustplekken.

Onderdeel van Ringpark Groene Vesten

Park Brialmont maakt deel uit van het Ringpark Groene Vesten. Dat Ringpark is circa 450 voetbalvelden groot en loopt langs weerskanten van de Ring, van het station Antwerpen-Zuid tot aan de grens van Borgerhout met Deurne. Het maakt van die zone langs de Ring een groene plek voor de buurt en de stad. Het ontwerp van fase 2 van Park Brialmont sluit volledig aan op het ontwerp van het Ringpark Groene Vesten en omgekeerd.

Het masterplan voor Park Brialmont werd opgemaakt door CLUSTER landschap & stedenbouw en Witteveen+Bos, in samenspraak met Natuurpunt Antwerpen Stad.

Gerelateerd

Toekomstbeeld van het schetsontwerp voor fase 2 van Park Brialmont - oeverzone ter hoogte van de Berchembrug
Nieuws

Eerste ontwerp fase 2 Park Brialmont goedgekeurd

Het schetsontwerp voor fase 2 van Park Brialmont is goedgekeurd. Die fase omvat de aanleg van de resterende deelzones van Wolvenberg en het Brilschanspark. Er komen verblijfsplekken aan het water, nieuwe parkpaden, comfortabele verbindingen voor fietsers en een zone voor lokale evenementen.

De wandelpaden van Park Brialmont zijn open © AG VESPA
Nieuws

Parkpaden Park Brialmont opengesteld voor publiek

De twee eerste deelprojecten van Park Brialmont in Berchem, het natuurpark Wolvenberg en de Entree Grotesteenweg, zijn vandaag deels opengesteld voor het publiek. Het district Berchem wil zo tegemoetkomen aan de vraag naar groene buitenruimte.

De Brilschansvijver in Park Brialmont
Project

Park Brialmont

Openbaar domein, Stadsontwikkeling

Eén groot 'groen hart' in het district Berchem.